Gids · WBSO

WBSO voor software, ICT en AI: welk werk telt?

Softwarewerk kan meetellen voor de WBSO als het technisch nieuw is voor je bedrijf en je team zelf een technisch knelpunt oplost. Nieuwe functies bouwen met bestaande technologie telt volgens de RVO niet. Dat geldt voor elke sector, ook voor ICT en AI. Hieronder staat welk softwarewerk wel en niet meetelt. Daarna volgt wat er voor AI wel en niet besloten is.

Door Lucas Karregat, gecontroleerd door Wesley Zwarthoed 7 minuten lezen

In het kort

Softwarewerk kan voor de WBSO meetellen als je team zelf een technisch knelpunt oplost en een nieuw werkingsprincipe aantoont. Het werk moet technisch nieuw zijn voor je bedrijf en mag niet lukken met gangbare technieken.
Bestaande software inrichten of onderhouden, software van anderen koppelen of software naar een ander platform overzetten telt niet voor de WBSO, net als nieuwe functies bouwen met bekende technologie.
Een prototype telt voor de WBSO alleen als het geen gebruikerswaarde heeft, ook geen mogelijke. Kun je het verkopen, aan klanten aanbieden of zelf in je bedrijf inzetten, dan telt het niet.
Voor AI heeft de WBSO geen eigen regels: De RVO beoordeelt een AI-project als ander softwarewerk. Een verruiming voor AI is aangekondigd, maar nog niet besloten.

Wanneer telt softwarewerk mee voor de WBSO?

Softwarewerk telt mee als het speur- en ontwikkelingswerk (S&O) is: een ontwikkelingsproject voor technisch nieuwe software. De RVO kijkt daarbij naar drie dingen.

Het is technisch nieuw voor je bedrijf. Leidend is de technische kennis van je eigen team. Kan het resultaat met gangbare technieken of algemeen bekende werkingsprincipes, dan telt het niet.
Je team lost zelf een technisch knelpunt op. Je weet vooraf niet of en hoe het lukt, en je werkt iteratief naar een oplossing.
Het resultaat staat in code. Een nieuw algoritme telt alleen als je het in een programmeertaal vastlegt. Alleen beschrijven of uitdenken telt niet.

Het verschil zit tussen functioneel en technisch. Wat het product voor de gebruiker doet, is functioneel. Waarom dat technisch moeilijk is, is wat de RVO wil lezen. Het project eindigt zodra je hebt aangetoond dat de oplossing werkt.

Welk softwarewerk telt wel en welk niet?

De tabel zet het softwarewerk op een rij dat in de praktijk het vaakst ter sprake komt.

Werk	Telt mee?
Een nieuw werkingsprincipe ontwikkelen, waarbij je zelf de technische knelpunten oplost	Ja
Technisch testen dat alleen dient om aan te tonen dat je eigen oplossing werkt	Ja
Een nieuw, efficiënter algoritme in code vastleggen, omdat het bestaande de eisen niet haalt	Kan
Een technisch nieuw onderdeel van een systeem ontwikkelen	Kan
Eigen componenten op een technisch nieuwe manier laten samenwerken, als je ze grotendeels zelf ontwikkelde en al gebruikt	Kan
Nieuwe functies bouwen met beschikbare technologie, of een nieuw systeem als geheel ontwerpen of bouwen	Nee
Aangeschafte software invoeren, aanpassen of inrichten, ook een AI-dienst via een API	Nee
Software van anderen koppelen of integreren, ook op een nieuwe manier	Nee
Modellen, algoritmen of architectuur alleen beschrijven	Nee
Software onderhouden of overzetten naar een ander platform	Nee
Alleen de vormgeving wijzigen, of functionele eisen en niet-technische specificaties opstellen	Nee
Testen die niet direct en alleen de werking van je oplossing aantonen	Nee

Bron: de Handleiding WBSO 2026 (§ 1.4.1), artikel 1 van de Wet vermindering afdracht, artikel 2 van de Regeling S&O-afdrachtvermindering en het projectformulier programmatuur. Of een prototype meetelt, lees je hieronder bij "Een MVP of eerste klantversie".

Het onderwerp beslist dus niets. Machine learning, blockchain of een app kan meetellen of niet; het gaat om het technische knelpunt dat je team zelf oplost.

Twijfel je of het werk van je team meetelt? Met de WBSO-check weet je binnen 90 seconden of je in aanmerking komt. Je beantwoordt een paar korte vragen en ziet direct de uitslag.

Voorbeeld: twee features van hetzelfde softwarebedrijf

Neem een softwarebedrijf met vijf ontwikkelaars dat software maakt voor installatiebedrijven. Het voorbeeld is verzonnen, om de toets te laten zien.

De eerste feature is een klantportaal. Klanten loggen in, zien een dashboard en het portaal haalt facturen op uit het boekhoudpakket via de bestaande koppeling. Dat is nieuwe functionaliteit met beschikbare technologie, plus het koppelen van software van anderen. Het telt niet mee. Het aantal uren dat het kost, verandert daar niets aan.

De tweede feature zijn werkbonnen die monteurs zonder internet invullen. Als twee monteurs dezelfde werkbon offline aanpassen, moeten de wijzigingen zonder dataverlies samenkomen. De bestaande synchronisatiebibliotheken kunnen dat niet voor dit soort gegevens. Het team moet zelf een methode ontwikkelen en aantonen dat die werkt. Dat kan wel meetellen, tot de werking is aangetoond.

In de aanvraag beschrijft het bedrijf alleen de tweede feature. Het schrijft niet wat de monteur straks kan, maar waarom samenvoegen zonder dataverlies technisch moeilijk is en welke oplossingsrichtingen het team overweegt.

Prototypes, koppelingen en onderhoud

Een MVP of eerste klantversie

Een prototype hoort bij je project zolang het alleen dient om te laten zien dat de oplossing werkt. Heeft het gebruikerswaarde, dan telt het niet mee, ook de uren om het te bouwen niet. Een MVP heeft die waarde zodra je hem kunt verkopen of aan klanten kunt aanbieden, ook als dat gratis is. Hetzelfde geldt als je hem zelf in je bedrijf kunt inzetten. Het ministerie onderzoekt met de RVO een duidelijkere lijn voor prototypes. De uitleg volgt in de Handleiding WBSO 2027, die de RVO vanaf november 2026 verwacht.

Koppelingen en integraties

Software van anderen koppelen telt niet, ook niet als de manier van koppelen nieuw is. Eigen componenten op een technisch nieuwe manier laten samenwerken kan wel tellen. Voorwaarde is dat je die componenten grotendeels zelf hebt ontwikkeld en al gebruikt.

Onderhoud en een ander platform

Onderhoud telt niet. Bestaande software geschikt maken voor een ander besturingssysteem, andere hardware of een andere cloud is een aparte uitsluiting, en telt ook niet.

Telt AI of machine learning mee voor de WBSO?

AI telt mee als het werk aan dezelfde toets voldoet als ander softwarewerk. De WBSO heeft geen aparte regels voor AI. De handleiding noemt AI alleen bij de afkortingen, en het projectformulier noemt AI niet.

Een bestaand model of een AI-dienst aanroepen via een API is software toepassen, en dat telt niet. Gebruikt je eigen oplossing zo’n dienst, dan kan het technische knelpunt dat je team in de eigen code oplost wel tellen. Het aanroepen zelf telt niet. Ontwikkelt je team zelf een nieuwe techniek, omdat bestaande methoden het probleem niet oplossen, dan kan het wel tellen. Je toont dan zelf aan dat je oplossing werkt.

AI komt steeds vaker voor in de WBSO. In de projectaanvragen van 2025 zag de RVO 77% meer AI dan vijf jaar eerder. De RVO sprak op 22 september 2026 met ondernemers en adviseurs over het beoordelingskader voor ICT-projecten.

Verruiming voor AI en software

Het coalitieakkoord van 2026 kondigt een ruimere WBSO voor AI en software aan. Volgens de Kamerbrief van 15 september 2026 kan een verruiming alleen voor AI niet, omdat de WBSO een regeling voor alle sectoren moet blijven. Het kabinet onderzoekt daarom of de afbakening van software nog past bij de praktijk. Er is nog niets besloten. Voor 2027 zijn de regels voor softwarewerk nog niet gewijzigd. Volgens de RVO wordt de komende maanden onderzocht welke aanpassingen nodig zijn.

Wacht dus niet op een verruiming als je team nu aan een technisch knelpunt werkt. Wat er in 2027 wel verandert, lees je in WBSO 2027: wat verandert er?

Wat de RVO wil lezen over je softwareproject

Voor software heeft de RVO een eigen projectformulier. Naast de algemene omschrijving van je project stelt het vier inhoudelijke vragen. De vraag over programmeertalen en tools staat alleen in het formulier voor software.

Technische knelpunten. Welke concrete technische problemen je team zelf moet oplossen. Geen aanleiding, randvoorwaarden of functionele eisen.
Oplossingsrichtingen. Per knelpunt wat je team zelf gaat ontwikkelen om het op te lossen.
Programmeertalen, ontwikkelomgevingen en tools. Waarmee je team de nieuwe software bouwt.
Technische nieuwheid. Waarom de oplossingsrichtingen technisch nieuw zijn voor je bedrijf, en welke technische risico’s en onzekerheden je verwacht.

Schrijf over de techniek, niet over wat het product voor de gebruiker doet. Hoe je de aanvraag indient, lees je in WBSO-aanvraag indienen: handleiding in stappen.

Andere regelingen voor softwareontwikkeling

Naast de WBSO zijn er twee regelingen die vaak bij softwareprojecten passen. Met een MIT Haalbaarheidsproject onderzoekt een mkb-bedrijf of een innovatief project technisch en economisch haalbaar is.

Krijg je WBSO, dan ontvang je van de RVO een S&O-verklaring. Die geeft je toegang tot de innovatiebox. Daarmee betaal je minder vennootschapsbelasting over de winst uit je ontwikkelde software.

FAQ

Veelgestelde vragen

Telt het bouwen van een app mee voor de WBSO?

Dat hangt af van wat je team technisch oplost. Schermen, koppelingen en functies bouwen met bestaande frameworks telt volgens de RVO niet. Moet je team voor een deel van de app zelf een technisch knelpunt oplossen, dan kan dat deel wel tellen. Denk aan synchronisatie die bestaande bibliotheken niet aankunnen. Je vraagt dan alleen dat deel aan, niet de hele app.

Telt het oplossen van bugs of refactoring mee voor de WBSO?

Nee, in de regel niet. Bugs oplossen en code opschonen vallen onder onderhoud van software, en onderhoud is uitgesloten in de regeling. Ook bestaande software geschikt maken voor een ander platform is uitgesloten. Telt een project wel, dan horen de fouten die je onderweg oplost bij het ontwikkelen zelf, tot de werking is aangetoond.

Telt werk van een freelancer of extern bureau mee voor de WBSO?

Nee, niet als S&O-uren in jouw aanvraag. Je moet het S&O-werk zelf organiseren en uitvoeren, en uitbesteed werk telt niet mee. Alleen de uren van je eigen medewerkers tellen. Kies je voor werkelijke kosten, dan kan een prototype zonder gebruikerswaarde dat een gespecialiseerd bedrijf voor je bouwt, wel als kosten meetellen.

Moet software technisch nieuw zijn voor de hele wereld?

Nee. Het werk moet technisch nieuw zijn voor je bedrijf, gemeten aan de technische kennis van je eigen team. Kan het resultaat wel met gangbare technieken of algemeen bekende principes, dan telt het niet. Hoe de RVO dat beoordeelt, lees je op de pagina over de WBSO.

Bronnen 8